Als je de vishaven van Kaapstad binnen loopt zie je allerlei soorten boten liggen, klein en groot en in alle kleuren, allemaal bestemd voor de visvangst. Langs de kade zie je allerhande bedrijven die zich intensief bezig houden met de verwerking van vis. Sinds vele jaren komt er hier dagelijks krakend verse heek binnen die ver op de Atlantische oceaan gevangen zijn. De Kaapse vissers weten waarover ze het hebben. Ze vangen al meer dan een eeuw voor de kustwateren van Zuid-Afrika en Namibië. Vissen doen ze met wijdmazige netten waaruit ondermaatse heek en andere vissen kunnen ontsnappen. De voedselbronnen voor de vis zijn hier enorm omdat dit het gebied is waar de koude stroming van de Atlantische Oceaan en de warme stromingen van de Indische oceaan zich met elkaar mengen.

De visserij is relatief grootschalig maar zeker niet minder duurzaam dan veel kleinschalige visserijen gecertificeerd met het MSC label. Het is juist het voorbeeld dat het mogelijk is om grotere hoeveelheden vis te vangen zonder dat dit schadelijk is voor de visstand. Duurzaam hoeft niet direct geassocieerd te worden met zeldzaam.  De heek visserij in Kaapstad is de eerste MSC gecertificeerde visserij op het Afrikaanse continent en geldt als voorbeeld voor velen die de keuze hebben gemaakt ook voor een certificeringtraject te gaan.

De heek die gevangen wordt door de Kaapse vissers is van uitzonderlijk kwaliteit. De vissen zijn helder van kleur en het vlees prachtig wit. De ‘merluza’ is heel populair in Zuid-Europese landen maar veroverd ook langzaam andere Europese markten. De culinaire mogelijkheden zijn eindeloos en de vis is een prima vervanger voor vissoorten als zeewolf, kabeljauw en schelvis.  

Door Bart van Olphen
In maart 2009 heb ik al varende op de Atlantische Oceaan een gesprek met Tom, visser op een heek vissersboot uit Kaapstad.

Bart: “En hoe is de vangst vandaag?”
Tom: “Niet al te best. Het water is groen vandaag en we vangen de meeste heek in blauw water. De verschillende kleuren heeft te maken met de twee sterke stromen van de Atlantische en de Indische oceaan die elkaar hier kruisen. We hopen dat het morgen beter is.”

Bart: “Hoe is het leven aan boord?”
Tom: “Er wordt goed voor ons gezorgd. Alle veiligheidsmaatregelen worden genomen en we krijgen drie keer per dag een heerlijke maaltijd. Voor mij is het vissen een verademing en een stap in de goede richting. Het leven aan land is zwaar, er heerst veel armoede. Ik ben trots dat ik met het vissen op heek een paar goede centen mee kan verdienen. Dat geld spaar ik zodat ik over een paar jaar kan studeren aan de universiteit van Kaapstad. Oh ja, ook mag ik elke maand 20 kilo heek mee naar huis nemen, voor mijn familie.”

Bart: “Vind je het belangrijk dat jullie manier van vissen duurzaam gecertificeerd is”
Tom: “Eerlijk gezegd wist ik een aantal maanden geleden niet eens dat dit zo een uitzonderlijke manier van vissen is. Ik vind het heel normaal dat je niet meer vangt dan ecologisch verantwoord is. Tja, als we teveel vissen dan heb ik volgend jaar helemaal geen inkomsten meer.”

Bart: “Hoe vind jij heek het lekkerst?”
Tom: “Op de BBQ met wat pittige kruiden ingesmeerd. En dan een heerlijk biertje erbij!”

Delicious, 2009
“Mr Kitchen hengelt in Zuid-Afrika”

Trouw
“Heek met een groen jasje”

Visserij Nieuws
“250ste MSC-vis in Nederland”

Trouw
“Duurzame vis op menu KLM”